MÓZG - OGÓLNIE
Mózg
to główna część układu nerwowego kręgowców i bezkręgowców, nadrzędny organ analizujący bodźce zewnętrzne i kontrolujący funkcjonowanie organizmu. Mózg ma formę zgrupowania tkanki nerwowej w głowie lub odpowiadającej jej okolicy ciała. Mózg bezkręgowców wykazuje różny stopień wykształcenia, z reguły ma formę tzw. zwojów mózgowych. Mózg kręgowców w rozwoju zarodkowym powstaje z przedniej części cewki nerwowej, która różnicuje się najpierw w trzy pęcherzyki pierwotne (przodomózgowie, śródmózgowie, tyłomózgowie). Pierwszy i trzeci z nich różnicują się na dwa, co prowadzi do powstania ostatecznej, pięcioczęściowej budowy mózgu: kresomózgowie, międzymózgowie, śródmózgowie, tyłomózgowie (móżdżek) i rdzeniomózgowie (rdzeń przedłużony). Wewnątrz mózgu znajduje się układ mózgowych komór. Powierzchnię mózgu pokrywają opony mózgowo-rdzeniowe.
Mózg jest najpotężniejszym samoorganizującym się systemem biologicznym w postrzeganym wszechświecie. Jego zdolności kodowania, organizowania i przechowywania każdej napływającej informacji są nieograniczone.
Ramon y Cajal, hiszpański anatom, pod koniec XIX w. wykazał, że układ nerwowy jest strukturą złożoną z wielu komórek nerwowych – neuronów. Odkrycie to stworzyło nową epokę w badaniach funkcji mózgu. W ostatnim dziesięcioleciu znacznie rozwinęły się też metody obrazowania mózgu żyjącego człowieka. Możliwe jest oglądanie struktury anatomicznej mózgu, które pozwala na wizualizację jego aktywności.
Każda półkula stanowi w dużym stopniu samodzielny system, który może funkcjonować niezależnie od systemu leżącego po przeciwnej stronie mózgu. Każda z półkul ma też swój zakres specjalizacji, w której wykazuje wyższość nad półkulą sąsiednią. Uważa się, że obie półkule tworzą pewien dynamiczny system, w którym istotną rolę pełni każda z półkul.
)
Źródło: Katarzyna Gozdek-Michaelis, Rozwiń swój genialny umysł, Wydawnictwo J&BF, Warszawa 1996, s. 38.
|
|
